Pazaryerinde bir ürünün gerçek kârı nasıl hesaplanır
Trendyol örneğiyle KDV, komisyon, kargo, hizmet bedeli, iade, reklam ve ürün maliyetini tek tek düşüp bir ürünün gerçek kârını adım adım hesaplıyoruz.
Pazaryerinde satış yapan çoğu işletme sahibi bir ürünün kârını aklından şöyle hesaplar: satış fiyatından ürün maliyetini çıkarır, kalan para kârdır. Bu hesap hızlıdır ama eksiktir. Arada KDV, komisyon, kargo, hizmet bedeli, iade ve reklam gibi kalemler vardır. Her biri tek başına küçük görünür. Toplandığında ise kârın büyük kısmını götürebilir.
Bu yazıda Trendyol'u örnek alarak bir ürünün gerçek kârını adım adım hesaplıyoruz. Mantık Hepsiburada, n11 veya Amazon için de aynıdır. Yalnız kalemlerin adı ve oranı değişir.
Gerçek kârı oluşturan kalemler
Bir siparişten cebinize kalan parayı bulmak için şu kalemleri tek tek ele almak gerekir.
1. Satış fiyatı ve KDV
Müşterinin ödediği fiyat KDV dahildir. Bu paranın KDV kısmı size değil, devlete aittir. O yüzden hesaba KDV hariç tutarla başlamak gerekir. Örneğin KDV oranı yüzde 20 olan bir üründe 1.200 TL'lik satışın 200 TL'si KDV'dir. Size kalan satış tutarı 1.000 TL'dir. Ürününüzün KDV oranı kategorisine göre farklı olabilir.
2. Komisyon
Pazaryeri her satıştan komisyon alır. Oran kategoriye göre değişir, kampanyalarda farklılaşabilir. Komisyonun hangi tutar üzerinden hesaplandığını ve faturasına KDV eklenip eklenmediğini sözleşmenizden ve hakediş ekranından kontrol edin.
3. Kargo
Kargo ücretini kimin ödediği, anlaşmalı kargo kullanıp kullanmadığınız ve paketin desisi bu kalemi belirler. Ücretsiz kargo verdiğiniz ürünlerde bu tutar doğrudan sizin cebinizden çıkar.
4. Hizmet bedeli ve diğer kesintiler
Pazaryerleri komisyonun yanında sipariş başına hizmet bedeli gibi ek kesintiler yapabilir. Bunlar tek tek küçük tutarlardır ama her siparişte tekrar eder. Hakediş raporunuzdaki bütün kesinti satırlarını bir kez okuyup listesini çıkarmak iyi bir başlangıçtır. Satış tutarı üzerinden yapılan vergisel kesintiler de olabilir. Bunları muhasebecinizle birlikte netleştirin.
5. İade
İade edilen her sipariş gidiş ve dönüş kargosu demektir. Bazen ürün de satılamaz hâle gelir. İadeyi tek bir siparişe yazmak yerine bütün satışlara yaymak daha doğru sonuç verir. Örneğin her 100 siparişten 8'i iade geliyorsa ve her iade size ortalama 120 TL'ye mal oluyorsa, satılan her ürüne yaklaşık 10 TL iade payı düşer.
6. Reklam
Pazaryeri içi reklamlara ve dış reklamlara harcadığınız parayı, o reklamlardan gelen sipariş sayısına bölün. Böylece sipariş başına reklam maliyetini bulursunuz. Reklamsız satılan ürünlerde bu kalem sıfır olabilir. Reklamla satılan ürünlerde ise çoğu zaman ürün maliyetinden sonraki en büyük gider budur.
7. Ürün maliyeti ve paketleme
Ürünün alış veya üretim maliyetine koli, poşet, dolgu malzemesi ve etiket gibi paketleme giderlerini ekleyin. Bu kalemleri de KDV hariç yazın. Çünkü satış tarafında KDV hariç tutarla çalışıyoruz.
Adım adım örnek hesap
Örnek bir ürün düşünelim: KDV dahil 1.200 TL'ye satılan bir çanta. Aşağıdaki rakamların hepsi örnek varsayımdır. Amaç yöntemi göstermek.
| Kalem | Tutar (TL) | Açıklama |
|---|---|---|
| Satış fiyatı (KDV dahil) | 1.200 | Müşterinin ödediği |
| KDV (yüzde 20 varsayım) | -200 | Devlete ödenir |
| Net satış | 1.000 | Hesabın başlangıç noktası |
| Komisyon (yüzde 15 varsayım) | -150 | Kategoriye göre değişir |
| Kargo | -60 | Desi ve anlaşmaya bağlı |
| Hizmet bedeli | -10 | Sipariş başına kesinti |
| İade payı | -10 | 100 siparişte 8 iade varsayımı |
| Reklam | -80 | Sipariş başına reklam maliyeti |
| Ürün maliyeti | -450 | Alış fiyatı |
| Paketleme | -15 | Koli, dolgu, etiket |
| Kâr | 225 | Net satışın yüzde 22,5'i |
İlk akla gelen hesapla bu ürünün kârı 1.200 eksi 450, yani 750 TL görünür. Gerçek kâr ise 225 TL. Aradaki fark küçük değil. Bu farkı görmemek yanlış fiyatlamaya, gereğinden fazla reklam harcamasına ya da zarar eden bir ürünü uzun süre satmaya yol açabilir.
Hesabı her ürün için yapmak neden önemli
Aynı mağazadaki iki ürünün satış fiyatı aynı olsa bile kârları çok farklı olabilir. Biri hafiftir ve küçük pakete sığar, diğeri hacimlidir ve daha çok iade gelir. Biri reklamsız satılır, diğeri reklama bağımlıdır. Mağazanın toplam cirosu iyi görünürken bazı ürünler sessizce zarar ediyor olabilir.
Bu hesabı kendi mağazanız için kurmak isterseniz şu sırayla ilerleyebilirsiniz:
- Hakediş raporunuzdaki bütün kesinti türlerini listeleyin.
- Her ürün için KDV hariç maliyeti ve paketleme giderini yazın.
- Son üç ayın iade oranını ürün bazında çıkarın.
- Reklam harcamasını ürün veya kampanya bazında siparişlere bölün.
- Tabloyu önce en çok satan 20 ürününüz için doldurun, sonra listeyi genişletin.
- Komisyon oranı veya kargo tarifesi değiştiğinde hesabı güncelleyin.
Bir de şunu unutmayın: Bu hesap bir kez yapılıp bırakılacak bir hesap değil. Kampanya dönemlerinde komisyon ve reklam maliyeti değişir. Kargo tarifeleri yılda birkaç kez güncellenebilir. Alış fiyatlarınız da sabit kalmaz. Hesabı ayda bir gözden geçirmek, kârın nereye gittiğini erken fark etmenizi sağlar.
Wovnex bunu nasıl kolaylaştırır
Wovnex pazaryeri hakedişlerinizi, reklam harcamalarınızı, kargo ve muhasebe verinizi tek panelde birleştirir ve bu hesabı her ürün için kendisi yapar. Tabloyu elle doldurmak yerine hangi ürünün gerçekten kâr ettiğini ve hangi kalemin kârı azalttığını tek bakışta görürsünüz.